SMW Legal Stolarski, Majewski i Współpracownicy Kancelaria Radców Prawnych sp.p.

730136174 kontakt@smw.legal

Przedawnienie roszczeń konsumenckich

zdjęcie do wpisu przedawnienie roszczeń konsumenckich

Projektowaną nowelizacją ustawy o prawach konsumenta Ministerstwo Sprawiedliwości chce odrębnie uregulować przedawnienie roszczeń konsumenckich (Link). Jest to odpowiedź na coraz powszechniejsze zjawisko handlu przedawnionymi długami, który odbywa się na masową skalę w nadziei na niewiedzę dłużników w zakresie przysługujących im praw.

Ochrona słabszej strony

Konsument w obrocie gospodarczym jest uważany za słabszą stronę stosunku prawnego, dlatego przyjmuje się, że zasługuje na szczególną ochronę w polskim prawie. Powyższy projekt zmian w ustawie o prawach konsumenta wprowadza odrębne zasady przedawnienia roszczeń w stosunku do konsumenta. Poniżej przedstawiamy, jak ma brzmieć art. 43a ust. 1 ustawy o prawach konsumenta.

art. 43a 1. Po upływie terminu przedawnienia nie można domagać się zaspokojenia roszczenia przysługującego przeciwko konsumentowi, chyba że zrzeka się on przedawnienia. Jednakże zrzeczenie się przedawnienia przed upływem terminu jest nieważne.

Propozycja polega na uniemożliwieniu przedsiębiorcy skutecznego zaspokojenia roszczenia przeciwko konsumentowi w przypadku, gdy termin przedawnienia upłynie. Na gruncie obecnie obowiązujących przepisów przedsiębiorca nie może skutecznie zaspokoić się z roszczenia jedynie po podniesieniu zarzutu przedawnienia przez dłużnika. Aktualnie przedawnienie wyłącznie może mieć wpływ na zaskarżalność, a zgodnie z nową regulacją przedawnienie roszczeń konsumenckich uwzględniane będzie przez sąd z urzędu.

Przedawnienie roszczeń konsumenckich z urzędu

Nowa regulacja wynikająca z projektu stanowić będzie szczególne rozwiązanie w stosunku do ogólnej zasady z art. 117 § 2 kodeksu cywilnego. Zgodnie z powyższym przepisem skutkiem przedawnienia jest powstanie po stronie dłużnika uprawnienia do uchylenia się od spełnienia roszczenia. Następuje to w drodze podniesienia zarzutu przedawnienia. Wykonanie tego uprawnienia skutkuje niemożliwością przymusowej realizacji. Na mocy projektowanych przepisów przedawnienie roszczeń konsumenckich będzie uwzględniane przez sąd z urzędu, a co za tym idzie, nie będzie wymagana żadna szczególna aktywność dłużnika.

Konsekwencje zmian

Według projektodawcy wprowadzenie powyższych zmian ma na celu ochronę konsumenta, nie zawsze świadomego długości terminu przedawnienia, a co za tym idzie możliwości podniesienia zarzutu. Skutkiem nowelizacji ma być zmniejszenie negatywnego zjawiska skupywania przedawnionych wierzytelności i ich dochodzenia od nieświadomych prawa dłużników. Ponadto, zdaniem Ministra, takie ukształtowanie instytucji przedawnienia lepiej oddaje jej istotę, którą jest ograniczenie stanu niepewności w obrocie prawnym. Po określonym terminie przedawnienia dłużnik będzie miał pewność co do swojej sytuacji. Przedawnienie roszczeń konsumenckich uwzględniane przez sąd z urzędu jest spójne z sensem instytucji przedawnienia.

Obecnie projekt jest w fazie konsultacji publicznych i opiniowania.